Dit is misschien wel de meest voorkomende situatie: het beeld stond in het thema, of de bouwer zette het erop, en jaren later ligt de claim bij jou op de mat. Dit is hoe de verantwoordelijkheid verdeeld is en wat je bij je leverancier kunt halen.
De hoofdregel
Het korte antwoord is onbevredigend: als websitehouder ben je in beginsel zelf aanspreekbaar voor wat er op jouw site staat. De site staat op jouw naam, jij maakt het beeld openbaar, en de rechthebbende hoeft niet uit te zoeken wie het bestand ooit heeft geüpload. Dat het beeld met een thema meekwam of door een bouwer is geplaatst, maakt jou tegenover hem niet minder aanspreekbaar.
Maar daarmee is het verhaal niet af. Wie een website oplevert, hoort de rechten op het gebruikte beeld te regelen, of je duidelijk te vertellen dat je die zelf moet regelen. Doet hij dat niet, dan kan hij tegenover jou wel degelijk aansprakelijk zijn voor de schade die daaruit voortkomt. Dat is een aparte discussie, tussen jou en je leverancier, die naast de claim loopt. Twee sporen dus, en je hebt ze allebei nodig.
Demobeelden zijn hierbij het klassieke misverstand. Een thema wordt verkocht met een voorbeeldopmaak vol beeld. Die beelden zijn bijna altijd alleen gelicentieerd voor de demo van de themamaker, niet voor jouw site. Bij thema's op de grote marktplaatsen wordt daar meestal bij vermeld dat de afbeeldingen uit de demo niet bij de aankoop zijn inbegrepen; zoek die tekst op bij jouw eigen thema. Ze staan er om te laten zien hoe het eruit kan zien, niet om te blijven staan. Wie de demo-inhoud importeert en de tekst vervangt maar het beeld laat staan, publiceert vanaf dat moment beeld zonder licentie.
Hetzelfde geldt voor pagebuilders met kant-en-klare sjablonen, voor sliders en voor plugins die "voorbeeldafbeeldingen" meeleveren. Bij een webshop komt daar nog de productfotografie van leveranciers bij; dat is een eigen onderwerp, uitgewerkt op fotoclaim bij een webshop.
Hoe het meestal loopt
Met een voorbeeldopmaak vol beeld dat er alleen staat om te tonen hoe het werkt.
De demobeelden blijven staan, want ze staan goed en niemand vraagt ernaar.
De bouwer is weg, het thema is bijgewerkt, niemand weet nog waar het beeld vandaan komt.
Bij jou, want jij bent de houder van de website en dus de aanspreekbare partij.
Vraag hem om de licenties. Kan hij die niet leveren, dan is er een gesprek te voeren.
Zet die laatste stap meteen, niet pas als de claim is afgehandeld. Wat je met je leverancier bespreekt, kan meewegen in wat een redelijke oplossing is.
Waar het beeld vandaan komt
De bestandsnaam en het adres van het beeld vertellen vaak al welke route het was.
Voordat je je bouwer belt, is het goed om te weten waar het beeld technisch vandaan komt. Er zijn grofweg vier routes, en ze wegen verschillend.
Demo-import van het thema. Bij de installatie klik je op "importeer demo-inhoud" en het thema zet pagina's, teksten en beelden in je mediabibliotheek. Vanaf dat moment staat het bestand op jouw server. Dit is de meest voorkomende route en ook de zwakste positie: de themamaker heeft in zijn documentatie meestal gezegd dat je die beelden moet vervangen.
Beeld uit een pagebuilder- of sjabloonbibliotheek. Elementor, Divi, WPBakery en vergelijkbare bouwers leveren sjablonen met beeld. Soms is dat beeld gelicentieerd voor gebruik door abonnees, soms alleen voor de sjabloonvoorbeelden. Dat staat in de voorwaarden van de bouwer, en die voorwaarden van toen zijn wat je moet terugvinden. Hoe je dat aanpakt bij abonnementen en ontwerptools, lees je op beeldlicentie bij Canva, Envato en stocksites.
Beeld dat de bouwer zelf heeft aangeleverd. Uit zijn eigen stockabonnement, van een gratis bank of, helaas, uit een zoekmachine. Dan zit de licentie, als die er is, op naam van de bouwer en niet op die van jou. Veel stocklicenties zijn niet overdraagbaar naar een klant; ook dat is een vraag voor je bouwer.
Beeld dat helemaal niet op jouw server staat. Sommige thema's en plugins laden beeld van een externe server, bijvoorbeeld placeholder-afbeeldingen of een ingesloten galerij. Dan is het de vraag of jij het beeld wel hebt gepubliceerd in de zin van de wet. Wat embedden juridisch anders maakt, staat op fotoclaim over een ingesloten afbeelding. Kijk in de broncode van je pagina naar het adres van het bestand voordat je aanneemt dat het bij jou staat.
Wat je nu doet
Je bouwer aanspreken
Of je je bouwer kunt aanspreken, hangt af van wat er is afgesproken. Was het leveren van beeld onderdeel van de opdracht, dan mocht je er in de regel van uitgaan dat hij dat beeld ook rechtmatig leverde. Staat in zijn algemene voorwaarden dat de klant zelf verantwoordelijk is voor aangeleverd materiaal, dan geldt dat vooral voor beeld dat jij hebt gegeven, niet voor beeld dat hij zelf heeft gekozen. Veel voorwaarden bevatten daarnaast een beperking van de aansprakelijkheid tot het factuurbedrag. Dat alles bepaalt hoeveel je bij hem kunt halen, en dat is per contract verschillend.
Wees realistisch over de volgorde. De claimpartij wacht niet tot jij het met je bouwer hebt uitgezocht, en je bouwer heeft er belang bij dat de schade zo laag mogelijk blijft. Het is daarom zinvol om hem vroeg te informeren en hem te vragen wat hij weet over de herkomst. Vaak blijkt daaruit meteen of het beeld uit de demo kwam, uit zijn eigen abonnement of ergens anders vandaan.
Intussen blijft de claim zelf gewoon een claim, met dezelfde controlepunten als elke andere. Is de afzender wel bevoegd om namens de maker op te treden? Dat loop je na op mandaat van de rechthebbende. Klopt de periode, is het hetzelfde beeld, past het bedrag bij wat een licentie normaal kost? Daarvoor gebruik je is mijn claim terecht? en de bedrag-check. Wat je met de uitkomst doet richting claimpartij, en hoe je de rol van je bouwer daarin meeneemt, staat in de handleiding.
Veelgestelde vragen
Verder lezen
Brief ontvangen?
Kies wat bij je past, reken meteen af en je kunt direct verder. Weet je niet welke van de drie je nodig hebt, stel dan eerst je vraag.
FotoclaimHulp is een particulier initiatief, opgezet door mensen die zelf zo'n brief kregen. Wij doen dit omdat we het maatschappelijk belangrijk vinden dat mensen niet betalen voor iets wat niet klopt, niet omdat er een verdienmodel achter zit. Wel zijn we eerlijk over waar onze rol ophoudt.
Elke zaak is anders. Aan de informatie op deze site kun je daarom geen rechten ontlenen. Zie ook onze algemene voorwaarden.
